Thực đơn cho mẹ sinh mổ theo thể trạng béo khoa học, dễ áp dụng

Vì sao mẹ sinh mổ thể trạng béo cần chế độ ăn riêng?

Nguy cơ hồi phục vết mổ chậm hơn

• Mô mỡ dày làm quá trình liền vết mổ chậm hơn, tăng nguy cơ nhiễm trùng và sẹo xấu nếu dinh dưỡng không hợp lý.

Dễ tăng cân thêm sau sinh

• Nếu ăn theo tâm lý “ăn cho nhiều sữa” nhưng không kiểm soát, mẹ sinh mổ thể trạng béo rất dễ tăng cân nhanh, khó giảm về sau.

Nguy cơ rối loạn chuyển hóa

• Đề kháng insulin
• Rối loạn mỡ máu
• Mệt mỏi kéo dài

Tham khảo thêm: Dịch vụ chăm sóc mẹ và bé sau sinh tại nhà

Nguyên tắc xây dựng thực đơn cho mẹ sinh mổ thể trạng béo

Ăn đủ đạm – giảm tinh bột nhanh

• Đạm giúp liền vết mổ và tạo sữa, trong khi tinh bột tinh chế dễ gây tích mỡ.

Ưu tiên chất béo tốt, hạn chế chất béo xấu

• Không loại bỏ hoàn toàn chất béo, nhưng cần chọn đúng loại.

Chia nhỏ bữa, tránh ăn dồn

• Ăn 5–6 bữa/ngày giúp kiểm soát đường huyết và hạn chế tích mỡ.

Tham khảo thêm: Dịch vụ thông tắc tia sữa

Các nhóm thực phẩm phù hợp cho mẹ sinh mổ thể trạng béo

Nhóm đạm nạc – dễ hấp thu, hỗ trợ liền vết mổ

• Thịt gà bỏ da
• Cá hấp, cá hồi (ăn lượng vừa phải)
• Trứng luộc
• Đậu phụ, sữa ít béo

• Nhóm đạm này giúp mẹ no lâu, hạn chế thèm ăn vặt, hỗ trợ tái tạo mô và giúp vết mổ liền nhanh mà không gây tích mỡ.

Nhóm tinh bột tốt – kiểm soát lượng để tránh tăng cân

• Gạo lứt
• Yến mạch
• Khoai lang

• Dùng lượng vừa phải trong mỗi bữa
• Hạn chế cơm trắng, bánh ngọt, đồ tinh luyện
• Không bỏ hoàn toàn tinh bột để tránh mệt mỏi và ít sữa

Nhóm rau xanh và chất xơ – kiểm soát cân nặng, chống táo bón

• Rau ngót, mồng tơi
• Bông cải xanh
• Bí đỏ, bí xanh

• Chất xơ giúp ổn định đường huyết, hạn chế tích mỡ, đồng thời hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru trong giai đoạn hậu sản.

Tham khảo thêm: Lớp học tiền sản

Thực đơn mẫu cho mẹ sinh mổ theo thể trạng béo trong ngày

• Cháo yến mạch nấu thịt nạc
• 1 quả trứng luộc
• 1 ly sữa ít béo, không đường

Bữa phụ sáng – kiểm soát cơn đói, không tích mỡ

• 1 quả táo hoặc lê
• Nước ấm uống từng ngụm nhỏ

Bữa trưa – bữa chính cân bằng dinh dưỡng

• Cơm gạo lứt (1 bát nhỏ)
• Cá hấp hoặc thịt gà luộc bỏ da
• Canh rau ngót hoặc canh bí xanh

Bữa phụ chiều – duy trì năng lượng, hỗ trợ tạo sữa

• Sữa hạt không đường (đậu nành, hạnh nhân, mè đen)
• Một nắm nhỏ hạnh nhân

Bữa tối – nhẹ nhàng, hạn chế tinh bột

• Cá hồi áp chảo ít dầu hoặc cá hấp
• Rau xanh luộc hoặc hấp
• Canh rong biển

Những sai lầm mẹ sinh mổ thể trạng béo cần tránh

Ăn quá nhiều với suy nghĩ “ăn cho nhiều sữa”

• Sữa mẹ chủ yếu chịu ảnh hưởng bởi hormone prolactin và oxytocin
• Việc bé bú đúng khớp ngậm, bú thường xuyên mới là yếu tố quyết định lượng sữa
• Ăn quá nhiều dễ gây đầy bụng, tăng cân nhanh, mỡ tích tụ quanh vết mổ

Nhịn ăn hoặc cắt tinh bột hoàn toàn

• Thiếu năng lượng khiến mẹ mệt mỏi, chóng mặt, tụt huyết áp
• Stress và suy nhược làm giảm phản xạ tiết sữa
• Dễ gây rối loạn tiêu hóa, táo bón hậu sản

Giảm cân quá sớm sau sinh mổ

• Liền vết mổ
• Phục hồi nội tiết
• Ổn định nguồn sữa cho bé

• Làm vết mổ lâu lành
• Khiến mẹ suy nhược, thiếu vi chất
• Dễ dẫn đến giảm sữa hoặc mất sữa

Kết hợp dinh dưỡng và sinh hoạt để kiểm soát cân nặng an toàn

Vận động nhẹ đúng thời điểm

• Đi bộ chậm 10–20 phút mỗi ngày
• Tăng dần thời gian khi cơ thể thích nghi tốt
• Tránh các động tác gập bụng, xoắn người sớm

Ngủ đủ và giảm stress

• Giấc ngủ và tâm lý ảnh hưởng trực tiếp đến hormone hậu sản.
• Thiếu ngủ làm tăng hormone cortisol – yếu tố khiến tích mỡ
• Stress kéo dài dễ gây rối loạn tiết sữa và tăng cảm giác thèm ăn
• Ngủ đủ giúp cân bằng hormone và cải thiện chuyển hóa

Theo dõi cân nặng định kỳ

• Kiểm soát cân nặng cần có lộ trình rõ ràng và thực tế.
• Cân 1–2 lần/tuần để theo dõi xu hướng
• Mức giảm an toàn là 0,5–1 kg/tháng sau sinh
• Tránh so sánh cân nặng với người khác gây áp lực tâm lý